Circusproducent Sander Balk is met zijn Circus Salto al jarenlang een bekend gezicht in het Nederlandse circuslandschap. Met educatieve schoolvoorstellingen, een zomerse campingtournee en het jaarlijkse Salto’s Wintercircus in Leeuwarden bereikt hij een breed publiek. Samen met zijn vriendin Esther en een club artiesten en medewerkers weet hij jaarlijks een groot publiek te bereiken.
Over het Circuspunt Keurmerk is Balk genuanceerd kritisch. Hij overweegt al langere tijd om het keurmerk aan te vragen en ziet zowel kansen als aandachtspunten. Met zijn genuanceerde visie laat Sander Balk zien dat het Circuspunt Keurmerk volgens hem potentie heeft als bindend instrument binnen de sector. Mits het verder wordt ontwikkeld en gedragen door een breed veld van circusorganisaties…
Circusweb sprak met hem over zijn kijk op het Circuspunt Keurmerk.
Je hebt aangegeven te willen meedoen aan het keurmerk. Waarom toch die stap?
Sander: “We hebben inderdaad aangegeven dat we willen aansluiten. Tegelijk twijfelen we ook: heeft het nu al voldoende zin en is het streng genoeg? Maar als je iets wilt opbouwen in de sector, moet je ergens beginnen.
Als we echt als een serieuze speler in de cultuurbranche gezamenlijk een sterk signaal richting gemeenten willen geven, dan is samenwerken belangrijk. Dan is zo’n keurmerk een logisch instrument en laat dat zien dat we voor bepaalde normen en waarden staan.”
Hoe keek je in eerste instantie naar het keurmerk?
Sander: “Mijn eerste gevoel was dat het nog wat ‘vlak’ is. Je moet documenten aanleveren en er komt een commissie langs, maar inhoudelijk kan het allemaal nog forser.
Ik zie het als een goed begin, maar het mag echt nog scherper worden als we het verschil willen maken. Dat geldt voor het werk vanuit Circuspunt zélf maar ook richting de samenstelling van de deelnemers die reeds in het bezit zijn van een keurmerk.”
Je noemt de samenstelling van de keurmerkdeelnemers. Wat bedoel je daarmee?
Sander: “Het viel me bijvoorbeeld op dat een festival als Circolo het keurmerk heeft. In het verleden heb ik vaak het gevoel gehad dat hedendaagse circusfestivals zich afzetten tegen de meer klassieke circussen, zoals ons circus dat is.
Daar mag van beide kanten meer openheid komen of een meer open houding komen. Dat is essentieel voor een goede samenwerking. Wij proberen ons ook steeds meer open te stellen voor andere circusvormen. Als je samen een sector wilt versterken, moet je elkaar ook echt opzoeken.”
Waar zie jij kansen om het keurmerk sterker te maken?
Sander: “Voor mij zit dat vooral in samenwerking op praktische thema’s. Denk bijvoorbeeld aan visa voor buitenlandse artiesten. Dat is vaak een enorm complex en stroperig proces.
Er is in Nederland in de winter een tekort aan goede artiesten. Vroeger kwamen er veel Russische artiesten, maar dat is nu ingewikkelder vanwege de oorlog. Tegelijk is er enorm talent in bijvoorbeeld Afrikaanse landen. Hoe mooi zou het zijn als Circuspunt daarin een verbindende rol speelt en circussen helpt met zulke procedures? Nu moet iedereen het wiel opnieuw uitvinden, terwijl er bureaus zijn die in het visaproces kunnen bijstaan. Als we daarin samen optrekken kunnen we een goede relatie opbouwen met zo’n bureau.”
Hoe zit het met transparantie tussen circussen onderling?
Sander: “Ja, dat vind ik belangrijk. Als we kwaliteit willen verbeteren, moeten we informatie durven delen. Samen kun je sterker staan dan alleen.”
In hoeverre is het keurmerk relevant voor jouw eigen bedrijfsvoering?
“Voor ons ligt de nadruk veel op schoolvoorstellingen en campingtournees. Daar heb je minder met gemeenten te maken dan bij een klassiek rondreizend circus.
Daarom kijk ik ook naar andere vormen van ondersteuning vanuit Circuspunt, bijvoorbeeld juridisch advies bij conflicten of hulp bij uitkoopconstructies. Dat is voor ons minstens zo relevant.”
Hoe zie je de rol van Circuspunt richting gemeenten en regelgeving?
“Neem een stad als Almere, waar een verbod op circusdieren geldt. Dat begon met een verbod op wilde dieren, tegenwoordig is het een verbod op alle circussen met ook maar één dier in de voorstelling. Het zou krachtig zijn als Circuspunt namens de sector zo’n discussie actief aangaat of zelfs een vergunning aanvraagt.
Dan krijgt de organisatie echt een gezicht en een positie in het debat. Dat kan bijdragen aan de waarde en zichtbaarheid van Circuspunt en dus het keurmerk.”
Ondanks je kritische kanttekeningen: ga je het keurmerk aanvragen?
“Ja, ik denk wel dat we het formulier gaan invullen. We moeten ergens beginnen. Als iedereen blijft zeggen dat iets niet goed genoeg is en daarom niet meedoet, gebeurt er nooit iets.
Ik zie het als een proces. Maar wel een proces waarbij we moeten blijven vechten voor scherpte en kwaliteit.”
